Kto nie chce kiedy może, ten nie będzie mógł kiedy będzie chciał.
Nowy rok, nowy budżet. No właśnie… czym jest budżet? Postaram się dzisiaj przestawić Państwu w przystępny sposób czym jest budżet i w jaki sposób wpływa on na nasze codzienne życie.
Z formalnego punktu widzenia w prawodawstwie Polskim nie ma szczegółowej definicji budżetu[1].Najprościej mówiąc, budżet to plan dochodów i wydatków państwa na dany okres budżetowy opracowywany przez rząd(najczęściej rok)[2]. Jest to jeden z najważniejszych aktów państwowych który przygotowuje się skrupulatnie wiele miesięcy. Planowanie budżetu w Polsce na kolejny rok zaczyna się już w styczniu, rok przed wprowadzeniem go w życie. Rząd powinien przedstawić sejmowi projekt ustawy budżetowej do 30 września (w roku przed wprowadzeniem budżetu)[3]. Jednym z najważniejszych problemów jest zbalansowanie wydatków na potrzeby różnych resortów jak i programów społecznych. Rządzący muszą czasem wybierać między finansowaniem programów społecznych, nowych inwestycji czy zwiększeniem finansowania pewnych działów administracji państwowej. Badając budżet można zauważyć jakie są rzeczywiste priorytety aktualnego rządu.
W budżecie państwa zawierają się zarówno dochody państwa (min. podatki, cła i kredyty) jak i wydatki na poszczególne działy gospodarki i sektory życia publicznego (min. szkolnictwo, obronę narodową czy rolnictwo). Wyszczególniony jest także podział między dochodami i przychodami a także wydatkami i rozchodami. Znając prawdopodobne dochody i wydatki można obliczyć przewidywany poziom nadwyżki bądź deficytu budżetowego. Wydatki budżetowe mogą być finansowane za pomocą podatków albo deficytu (czyli albo obligacji państwowych albo z pomocą dodrukowania pieniądza).
Prawidłowo ustalony budżet stabilizuje gospodarkę a także pozwala na redystrybucje pieniędzy zgromadzonych za pomocą podatków[4]. Budżet ma także za zadanie stymulować rozwój firm, wpływać na popyt, podaż jak i ceny. Możemy więc zauważyć, że budżet ma przytłaczający wpływ na codzienne życie ustalając kwoty finansowania szpitali, szkół publicznych i inwestycji państwowych.
Mam nadzieje, że w ten sposób udało mi się przybliżyć Państwu w skrócie podstawowe informacje na temat budżetu państwa i rozjaśniłem pewne nieścisłości związane z tym pojęciem.
Źródła:
[1] https://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/BASLeksykon.xsp?id=73099054FA5619C0C1257A6100399063&null=null
[2]https://www.gov.pl/web/finanse/budzet-panstwa
[3]https://samorzad.pap.pl/kategoria/aktualnosci/budzet-jako-najwazniejszy-plan-finansowy-kraju
[4]https://pl.wikipedia.org/wiki/Bud%C5%BCet_pa%C5%84stwa
Autor:
Inżynier Kamil Wojtowicz